Du lịch thực tế ảo: Xu hướng và cơ hội cho du lịch Việt Nam 2025

Trong kỷ nguyên số, du lịch thực tế ảo không chỉ là khái niệm mới lạ mà đã trở thành xu hướng tất yếu, mang đến những trải nghiệm đột phá và mở ra cơ hội kinh doanh vô tận cho ngành công nghiệp không khói. Bài viết này của vntix sẽ đi sâu khám phá tiềm năng của du lịch thực tế ảo tại Việt Nam năm 2025, bí quyết để tạo ra những tour du lịch thực tế ảo và trải nghiệm tham quan thực tế ảo độc đáo, thu hút du khách trong và ngoài nước.

Du lịch thực tế ảo là gì? Hiểu đúng về một kỷ nguyên khám phá mới

Du lịch thực tế ảo (Virtual Reality Tourism – VRT) là loại hình du lịch sử dụng công nghệ thực tế ảo (Virtual Reality – VR) và thực tế tăng cường (Augmented Reality – AR) để tái tạo không gian, địa điểm du lịch trực quan, sống động và chân thực. Mục tiêu là cho phép người dùng trải nghiệm như đang đứng trực tiếp tại các địa điểm đó mà không cần di chuyển vật lý.

Cơ chế hoạt động của du lịch thực tế ảo dựa trên các công nghệ nền tảng sau:

• Thực tế ảo (VR – Virtual Reality): Tạo ra môi trường giả lập hoàn toàn, đưa người dùng đắm chìm vào thế giới khác. Để trải nghiệm đầy đủ, người dùng thường cần các thiết bị chuyên dụng như kính VR (Oculus, HTC Vive, PlayStation VR) và tai nghe.
• Thực tế tăng cường (AR – Augmented Reality): Lớp phủ thông tin kỹ thuật số (hình ảnh 3D, video, văn bản) lên thế giới thực thông qua màn hình thiết bị (điện thoại, máy tính bảng, kính AR như Nreal Air Glass).
• Thực tế mở rộng (XR – Extended Reality): Một thuật ngữ bao trùm VR, AR và thực tế hỗn hợp (Mixed Reality – MR), thể hiện sự hội tụ của các công nghệ này trong việc tạo ra trải nghiệm sống động.
• Digital Twin (Bản sao số): Đây là công nghệ cốt lõi trong việc xây dựng mô hình du lịch thực tế ảo cao cấp. Digital Twin là bản sao kỹ thuật số chính xác của một vật thể, không gian, thành phố thực tế, được tạo ra từ dữ liệu thu thập từ các cảm biến. Bản sao này cập nhật theo thời gian thực, thể hiện chính xác thực trạng của điểm đến, bao gồm thông tin về thời tiết, địa hình, tình trạng giao thông.
• Công nghệ quét 3D, 360 VR Tour và IoT: Những công nghệ này giúp số hóa không gian thực với độ chính xác cao (sai số chỉ 1%) và tái tạo chúng thành môi trường 3D thực tế ảo, cho phép người dùng di chuyển, quan sát 360 độ và tương tác với các vật thể.

So sánh du lịch truyền thống và du lịch thực tế ảo

Du lịch thực tế ảo ra đời như sự bổ sung, không hoàn toàn thay thế du lịch truyền thống, mang đến những lợi ích và hạn chế riêng biệt:

Lợi ích của việc tham quan thực tế ảo

• Tiết kiệm chi phí & thời gian: Người dùng không cần bỏ ra nhiều chi phí (vé máy bay, lưu trú, ăn uống) và thời gian di chuyển đến địa điểm thực tế. Có thể tận hưởng trải nghiệm tuyệt vời ngay tại nhà
• Tăng cường trải nghiệm & khả năng tiếp cận: Cho phép khám phá các địa điểm khó tiếp cận trong thực tế (không gian vũ trụ, biển sâu), hoặc những nơi có giới hạn về địa lý, văn hóa, hoặc không an toàn (như cung điện Potala ở độ cao 3.600m – tham khảo 2). Tạo ra những trải nghiệm mới lạ và độc đáo.
• Linh hoạt và tiện lợi: Du khách có thể truy cập trải nghiệm du lịch bất cứ lúc nào và ở bất cứ đâu, không bị ràng buộc bởi lịch trình, thời tiết hay mùa vụ.
• Cơ hội cho người hạn chế đi lại: Tạo ra cơ hội du lịch cho những người có khả năng tài chính hạn chế, sức khỏe yếu hoặc không thể di chuyển được vì các lý do khác.

Hạn chế của du lịch thực tế ảo

Mặc dù nhiều ưu điểm, du lịch thực tế ảo vẫn có những giới hạn cố hữu:

• Không đầy đủ trải nghiệm thực tế: Đây là nhược điểm lớn nhất. Dù rất chân thực về hình ảnh và âm thanh, trải nghiệm ảo không thể thay thế hoàn toàn cảm giác về mùi hương, vị giác, nhiệt độ, độ ẩm hay sự tương tác vật lý với môi trường và con người.
• Cần thiết bị hỗ trợ: Để có trải nghiệm đắm chìm, người dùng cần sở hữu các thiết bị như tai nghe VR hoặc kính VR, có thể đắt đỏ và chưa phổ biến rộng rãi với mọi đối tượng.
• Có thể gây khó chịu: Với một số người, trải nghiệm VR có thể gây ra cảm giác chóng mặt, buồn nôn hoặc khó chịu (hội chứng say VR), làm giảm trải nghiệm và sự thoải mái.
• Thiếu tương tác cộng đồng địa phương: Người dùng không có cơ hội giao lưu trực tiếp với người dân địa phương, tìm hiểu văn hóa, lịch sử và con người của địa phương sâu sắc.

Tiềm năng của công nghệ thực tế ảo trong du lịch tại Việt Nam 2025

Việt Nam với tài nguyên du lịch phong phú và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, đang đón nhận du lịch thực tế ảo như xu hướng tất yếu và là chìa khóa cho sự phát triển bền vững.

Thực trạng triển khai du lịch thực tế ảo ở Việt Nam hiện nay

Hoạt động triển khai công nghệ thực tế ảo trong du lịch tại Việt Nam đang có những bước tiến đáng kể:

Di sản văn hóa và lịch sử:

• “Đi tìm Hoàng cung đã mất” (Huế): Một sản phẩm du lịch đột phá ứng dụng công nghệ VR/AR, cho phép du khách tương tác với không gian lịch sử triều Nguyễn sống động như thật thông qua kính AR Nreal Air Glass, tái hiện nghi lễ cung đình, hình ảnh đổi gác tại Ngọ Môn,… 
• Các di tích nổi tiếng như Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hoàng thành Thăng Long, Nhà tù Hỏa Lò (Hà Nội), Địa chỉ đỏ Hà Nội, Di tích Quốc gia đặc biệt mộ và khu lưu niệm Nguyễn Đình Chiểu, Đồng Khởi Bến Tre… đã triển khai công nghệ số hóa quét Laser 3D, không ảnh, thực tế ảo AR/VR.

Điểm đến thiên nhiên và giải trí:

• Tour du lịch thực tế ảo Sơn Đoòng: Giới thiệu tại Innovate Việt Nam 2024, cho phép khách mời cảm nhận chân thật như đang đứng trong lòng hang động lớn nhất thế giới thông qua video 360 độ trên kính Quest 2 và Quest 3.
• Khu du lịch Hạ Long Wonder Park (Quảng Ninh), Sun World Ba Na Hills (Đà Nẵng), Công viên Giải trí Phú Quốc, Vinpearl Land Nam Hội An,… đã mở các phòng trò chơi VR và trải nghiệm khám phá thế giới ảo.

Ứng dụng cấp thành phố/khu vực:

• Ứng dụng “Một chạm đến Đà Nẵng” (VR360) cung cấp trải nghiệm 360 độ tại các điểm nổi tiếng, tích hợp thuyết minh tự động, chat trực tiếp, săn quà may mắn và dẫn đường.
• TP.HCM ứng dụng phần mềm du lịch thông minh tái hiện không gian thành phố trên cao bằng 3D.

Các vấn đề trong việc phát triển phần mềm du lịch thực tế ảo tại Việt Nam

Mặc dù có nhiều tiềm năng, việc phát triển phần mềm du lịch thực tế ảo tại Việt Nam vẫn đối mặt với một số thách thức:

• Chi phí đầu tư lớn: Chi phí đầu tư ban đầu vào công nghệ VR/AR rất lớn, đặc biệt là các thiết bị chuyên dụng và đội ngũ phát triển nội dung chất lượng cao. Điều này là rào cản đáng kể đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa.
• Hạn chế về hạ tầng và dịch vụ: Một số khu vực vẫn còn hạn chế về hạ tầng internet tốc độ cao, ảnh hưởng đến việc truyền tải dữ liệu VR chất lượng cao và tạo ra trải nghiệm mượt mà.
• Thói quen và nhận thức của người dùng: Nhiều du khách vẫn chưa quen thuộc với công nghệ thực tế ảo trong du lịch và có thể không biết cách sử dụng các thiết bị. Việc tăng cường giáo dục và tư vấn cho du khách là cần thiết.

Dự báo cho doanh nghiệp du lịch trong kỷ nguyên du lịch thực tế ảo

Tương lai của ngành du lịch Việt Nam gắn liền với chuyển đổi số và ứng dụng các công nghệ thực tế ảo trong du lịch.

Dự báo tình hình phát triển du lịch thực tế ảo tại Việt Nam 2025-2030

• Tăng trưởng mạnh mẽ của thị trường VR toàn cầu: Quy mô thị trường thực tế ảo (VR) ước tính đạt 67,66 tỷ USD vào năm 2024, tăng mạnh lên 204,35 tỷ USD vào năm 2029, với tốc độ tăng trưởng 24,74%/năm (Mordor Intelligence). Việt Nam, với sự phát triển công nghệ thông tin, sẽ nằm trong xu hướng này.
• Chuyển dịch hành vi du khách: Cuộc khảo sát của Bitkom cho thấy 21% người được hỏi mong muốn khám phá những địa điểm nước ngoài với sự trợ giúp của kính VR vào năm 2030.
• Thúc đẩy du lịch B2C: Chuyển đổi số giúp ngành du lịch chuyển hướng từ B2B sang B2C, giảm bớt lữ hành trung gian, do khách đặt tour ngay trên không gian số.

Lời khuyên cho các doanh nghiệp du lịch Việt Nam

Để không bỏ lỡ “cơ hội vàng” này, các doanh nghiệp du lịch Việt Nam cần:

• Mạnh dạn đầu tư và tiên phong: Dù vẫn còn những thử thách về chi phí và hạ tầng, việc tiên phong sử dụng công nghệ thực tế ảo trong du lịch có thể đem đến những triển vọng bất ngờ và lợi thế cạnh tranh vượt trội.
• Tối ưu hóa nội dung và trải nghiệm: Không chỉ dừng lại ở việc số hóa không gian, mà cần đầu tư vào chất lượng nội dung, tạo ra những câu chuyện, tương tác độc đáo và cảm xúc để giữ chân người dùng. Mục tiêu là tạo ra những trải nghiệm tham quan thực tế ảo độc đáo và ấn tượng.
• Kết hợp Online và Offline (O2O): Sử dụng du lịch thực tế ảo như công cụ tiếp thị mạnh mẽ, kích thích sự tò mò và thôi thúc du khách đến trải nghiệm thực tế tại điểm đến.
• Tìm kiếm đối tác công nghệ uy tín: Hợp tác với các đơn vị chuyên nghiệp và có kinh nghiệm trong lĩnh vực VR/AR như VR360 hoặc Bizverse để đảm bảo chất lượng và hiệu quả của các giải pháp VR.

Với bài viết trên, bạn và vntix vừa cùng nhau khám phá bức tranh toàn cảnh về du lịch thực tế ảo. Công nghệ này không chỉ mở ra cánh cửa trải nghiệm mới cho du khách mà còn là động lực mạnh mẽ cho doanh nghiệp. Đầu tư vào công nghệ thực tế ảo trong du lịch không còn là lựa chọn mà là con đường tất yếu để phát triển bền vững. Hãy bắt đầu hành trình chuyển mình ngay hôm nay để không bỏ lỡ cơ hội bứt phá. vntix chúc bạn thành công!